Berita AI minggu ini: model baharu, harga dan apa maksudnya kepada pengguna biasa

Dalam tempoh sepuluh hari sahaja, antara 29 September dan 7 Oktober 2026, empat makmal kecerdasan buatan paling berpengaruh di dunia mengeluarkan model baharu atau memotong harga. Bagi pembaca di Malaysia yang hanya menggunakan chatbot percuma, berita itu kelihatan jauh daripada poket sendiri. Hakikatnya angka di belakangnya menentukan sama ada alat AI yang awak gunakan kekal percuma, sama ada peniaga kecil mampu membayar langganan, dan kerja mana yang berbaloi diserahkan kepada mesin.

Pos ini mengumpul perkara yang benar-benar berlaku minggu ini, dengan tarikh, nama model dan kadar yang boleh awak semak sendiri pada halaman rasmi setiap syarikat.

Empat pelancaran yang mengubah senarai harga

Empat peristiwa di bawah yang paling banyak mengubah kos menjalankan AI, dan semuanya berlaku dalam masa sepuluh hari:

• ▸ 29 September 2026 - OpenAI memperkenalkan GPT-6.1 Sol di acara DevDay pada kadar AS$2 bagi sejuta token input dan AS$10 bagi sejuta token output. Ia satu perlima kadar GPT-6 Astra, yang dikenakan AS$10 masuk dan AS$50 keluar bagi jumlah token yang sama. Token input yang dibaca daripada cache turun kepada AS$0.10 sejuta, separuh kadar GPT-6 Sol. Model ini masih belum dimasukkan ke dalam aplikasi ChatGPT.
• ▸ 30 September 2026 - Google mengumumkan Gemini 4 Argon sebagai model barisan hadapannya. Akses dibuka hanya kepada pasukan pertahanan siber terpilih menerusi Program Fairwind, tanpa tarikh ketersediaan umum.
• ▸ 6 Oktober 2026 - Mistral melepaskan pratonton Mistral Large 4: satu trilion parameter dengan 52 bilion daripadanya aktif, pada kadar pratonton AS$1.36 sejuta token input dan AS$4.18 output. Berat model dijanjikan pada hujung Oktober 2026.
• ▸ 7 Oktober 2026 - Anthropic mengeluarkan Claude Haiku 5.5 pada AS$0.10 sejuta token input dan AS$0.50 output untuk permintaan bawah 100,000 token. Itu kira-kira 90 peratus lebih murah daripada Haiku 4.5, yang dikenakan AS$1.00 dan AS$5.00. Pada hari yang sama, harga bacaan cache Sonnet 5.5 dipotong separuh kepada AS$0.10 sejuta token.

Satu unit ukuran: kos setiap tugas, bukan harga sebulan

Kadar per juta token kedengaran asing kerana bil pengguna biasa sampai sebagai bayaran langganan bulanan. Bagi sesiapa yang membayar mengikut penggunaan, ukuran yang lebih berguna ialah kos menyiapkan satu tugas. Ambil satu tugas sederhana: 200,000 token input untuk membaca dokumen panjang, dan 20,000 token output untuk jawapan yang dijana.

• ▸ GPT-6.1 Sol: AS$0.60 untuk tugasan itu, iaitu AS$0.40 kos input ditambah AS$0.20 kos output.
• ▸ Claude Haiku 5.5: AS$0.03 untuk tugasan yang sama, AS$0.02 campur AS$0.01.
• ▸ Mistral Large 4 pada kadar pratonton: AS$0.36.
• ▸ GPT-6 Astra, model termahal OpenAI: AS$3.00, iaitu lima kali GPT-6.1 Sol untuk kerja yang serupa.

Jurang antara AS$0.03 dan AS$3.00 menjelaskan kenapa makmal kini berlumba menurunkan harga kelas kecil dan kelas pertengahan, bukan sekadar mengejar markah tertinggi dalam ujian piawai. Anthropic menyatakan potongan harga bacaan cache pada Sonnet 5.5 sahaja sudah mengurangkan kos kerja agen sekitar 20 peratus, kerana bacaan cache membentuk sebahagian besar penggunaan token dalam kerja berulang.

Empat tarikh yang perlu ditanda sebelum akhir tahun

Harga API tidak kekal. Empat tarikh berikut sudah diumumkan, dan sesiapa yang membina sistem di atas model-model ini akan melihat kesannya pada bil:

• ▸ 15 Oktober 2026 - tarikh paling awal Claude Haiku 4.5 boleh dihentikan. Sistem yang masih bergantung padanya perlu berpindah ke model id claude-haiku-5-5.
• ▸ 21 November 2026 - tarikh akhir harga promosi GPT-5.6 Sol.
• ▸ 31 Disember 2026 - hari terakhir kadar pengenalan Gemini 3.8 Flash, iaitu AS$0.75 input dan AS$3.75 output sejuta token. Kadar standard AS$1.50 dan AS$7.50 bermula 1 Januari 2027.
• ▸ 5 Oktober 2026, sudah berlalu - endpoint penyelidikan gpt-rosalind-research mula dibilkan pada AS$5 input dan AS$25 output sejuta token selepas tempoh percubaan percuma, termasuk untuk organisasi penyelidikan yang diluluskan.

Apa maksudnya kepada pengguna dan peniaga di Malaysia

Bagi pengguna percuma, senarai model baharu jarang menukar apa-apa pada hari ia diumumkan. GPT-6.1 Sol hanya boleh dicapai pembangun melalui API, bukan dalam aplikasi ChatGPT pada mana-mana pelan. Gemini 4 Argon lebih ketat lagi, kerana akses dibuka kepada program tertutup. Biasanya model baharu sampai ke aplikasi percuma beberapa bulan kemudian, dan dalam versi yang dipotong.

Yang lebih dekat dengan poket rakyat Malaysia ialah dasar negara. Belanjawan 2027 dibentangkan Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim pada 9 Oktober 2026. Kementerian Digital sebelum ini mencadangkan insentif untuk menurunkan kos peralatan dan aplikasi digital bagi peniaga kecil, dengan alasan teknologi perlu benar-benar digunakan, bukan sekadar wujud atas kertas. Dalam laporan Bernama yang diterbitkan 2 Oktober 2026, Ketua Pegawai Eksekutif Pandai Education, Khairul Anwar Mohamad Zaki, meminta kredit penyelidikan dan pengecualian cukai untuk syarikat AI, sambil menyebut sistem P-Bot syarikatnya memproses lebih satu bilion token setiap bulan.

• ▸ 74 peratus pengguna internet Malaysia menggunakan AI semasa membeli-belah, menurut tinjauan Adyen dengan YouGov terhadap 1,031 responden yang dijalankan Mac hingga April 2026.
• ▸ 100,000 belia berusia 18 hingga 30 tahun ditawarkan akses tiga bulan kepada aplikasi AI generatif selepas melengkapkan modul Rakyat Digital, dalam empat kohort seramai 25,000 orang.
• ▸ Dari Oktober 2026, portal Rakyat Digital menambah AI Builders Hub, laluan hibrid untuk peserta membina penyelesaian sendiri, menurut pengumuman Kementerian Digital pada 12 Ogos 2026.

Kenapa harga jatuh sedangkan model bertambah kuat

Dua kuasa menolak harga ke bawah. Yang pertama ialah model terbuka. Mistral Large 4 dilatih daripada kosong menggunakan 3,800 unit NVIDIA Grace Blackwell di pusat data syarikat sendiri di Eropah, dan berat modelnya akan dilepaskan pada hujung Oktober untuk dijalankan sendiri oleh pelanggan. Pada indeks siber Artificial Analysis, ia berada dalam lima terbaik dunia, dengan 82 peratus pada satu ujian menghasilkan semula dan menampal kelemahan sebenar perisian, dan 93 peratus pada 40 latihan Cybench.

Yang kedua ialah tekanan model terbuka daripada China dan Korea. Mistral menyebut secara terang bahawa Claude Opus 5.5 dan GPT-6 Astra hampir sifar pada ujian menghasilkan semula kelemahan yang sama kerana enggan melakukannya, sementara model terbuka tidak terikat pada penolakan itu. Apabila model terbuka murah menghampiri kualiti model tertutup, penyedia tertutup perlu menurunkan harga kelas pertengahan. GPT-6.1 Sol pada satu perlima kadar Astra ialah jawapan terus kepada tekanan itu.

Apa yang masih belum jelas

Empat perkara penting masih tidak dikunci, dan sesiapa yang merancang belanjawan patut menunggu jawapannya:

• ▸ Gemini 4 Argon belum ada tarikh ketersediaan umum. Google hanya menyatakan akan meluaskan akses secepat mungkin, tanpa tarikh.
• ▸ Mistral Large 4 masih dalam pratonton. Arkitektur penuh, lesen dan jadual harga berat model belum diterbitkan; yang ada hanya kadar pratonton AS$1.36 dan AS$4.18 sejuta token.
• ▸ Pemberhentian Claude Haiku 4.5 disebut sebagai paling awal 15 Oktober 2026, bukan tarikh muktamad, jadi pelan migrasi perlu dibina atas andaian itu.
• ▸ Harga promosi mempunyai tarikh tamat. Dua daripadanya sudah diketahui, iaitu 21 November 2026 dan 31 Disember 2026, jadi kos setahun tidak boleh dikira berdasarkan kadar hari ini sahaja.

Tiga semakan sebelum membayar langganan AI

• ▸ Kira kos satu tugasan, bukan harga sebulan. Jika kerja awak banyak membaca dokumen panjang, kos input mendominasi; jika banyak menjana jawapan panjang, kos output yang menekan bil.
• ▸ Semak had murah. Haiku 5.5 murah untuk permintaan bawah 100,000 token, tetapi kadarnya naik kepada AS$0.50 dan AS$2.50 bagi permintaan yang melebihi had itu. Kerja analisis dokumen besar mudah melangkaui garis tersebut.
• ▸ Tulis tarikh tamat harga promosi di dalam kalendar. Kemudahan yang murah hari ini boleh berubah pada 1 Januari 2027, dan perbezaan kadar pengenalan dengan kadar standard Gemini 3.8 Flash sahaja sudah berganda.

Satu langkah kecil untuk minggu ini

Buka bil langganan AI terakhir awak dan tulis dua nombor: jumlah bayaran sebulan, dan bilangan tugasan berat yang benar-benar disiapkan dengan alat itu. Jika tugasan berat hanya sedikit, alat percuma mungkin sudah cukup. Jika banyak, barulah berbaloi membandingkan kadar mengikut penggunaan, kerana selisih antara AS$0.03 dan AS$3.00 bagi satu tugasan boleh menjadi ratusan ringgit setahun bagi peniaga kecil.

Untuk latar belakang harga yang lebih awal, dua catatan dalam laman ini boleh dibaca dahulu: catatan tentang pergerakan harga token pada 2 Oktober 2026, dan catatan tentang beza alat AI percuma dengan yang berbayar. Kedua-duanya menerangkan nombor yang sama dari sudut berbeza.