Dompet digital dan bayaran QR di Malaysia: apa yang berubah mulai 26 Oktober 2026

Tiga tarikh menentukan bentuk bayaran QR di Malaysia pada bulan ini. Notis bertarikh 3 Oktober 2026 daripada RHB menyatakan caj penerimaan DuitNow QR untuk peniaga berubah mulai 26 Oktober 2026. Dokumen dasar Bank Negara Malaysia yang dikeluarkan 30 Jun 2026 memberi tarikh akhir 30 Jun 2028 untuk menamatkan rangkaian kod QR proprietari. Pada 6 Oktober 2026, Gabenor Bank Negara Malaysia mengumumkan juruterpil amaran penipuan sebelum wang keluar dari akaun, dengan ujian pada separuh pertama 2027. Ketiga-tiganya menyentuh poket pengguna dan peniaga kecil, jadi angka dan tarikhnya patut difahami dengan tepat.

Caj peniaga DuitNow QR berubah mulai 26 Oktober 2026

Di bawah kadar Merchant Discount Rate (MDR) yang disemak, peniaga dikenakan 0.35 peratus daripada nilai transaksi apabila pelanggan membayar melalui akaun semasa, akaun simpanan atau dompet digital, dan 0.60 peratus apabila bayaran itu dibiayai kad kredit. Notis tersebut diedarkan kepada pelanggan perniagaan RHB pada 3 Oktober 2026 dan berkuat kuasa 26 Oktober 2026.

Angka peratus itu lebih mudah difahami dalam ringgit. Peniaga yang menerima RM100 melihat RM0.35 dipotong bagi bayaran daripada akaun atau dompet, dan RM0.60 dipotong bagi bayaran kad kredit. Jika sesuatu premis menerima 300 bayaran QR bernilai RM30 dalam sebulan, iaitu kira-kira RM9,000, potongan pada kadar 0.35 peratus berjumlah lebih kurang RM31.50. Caj itu terpakai pada terminal kad RHB, peranti DuitNow QR Sound Box dan Sound Box+, Reflex Mobile serta tent card.

Pengguna tidak dikenakan caj ini kerana potongan dibuat pada bahagian peniaga. RHB menyatakan semakan kadar itu selaras dengan perubahan landskap bayaran dan keperluan penyelenggaraan perkhidmatan, dan peniaga boleh bertanya di cawangan asal mereka. Bagi peniaga, maksud praktikalnya ialah caj penerimaan QR kini kos operasi bulanan yang perlu masuk ke dalam kiraan harga jualan, sama seperti sewa terminal atau kos beg plastik.

Rangkaian QR proprietari ditamatkan sebelum 30 Jun 2028

Dokumen dasar Interoperable Fund Transfer Framework yang dikeluarkan pada 30 Jun 2026 menetapkan rangkaian skema kod QR proprietari mesti ditamatkan sepenuhnya sebelum 30 Jun 2028. Sepanjang tempoh peralihan itu, institusi yang masih mengendalikan rangkaian tertutup tersebut tidak lagi dibenarkan mendaftar peniaga baharu ke dalamnya.

Dasar itu juga mewajibkan bank dan pengeluar wang elektronik yang layak menyediakan pemindahan dana domestik sehingga RM5,000 secara percuma apabila pemindahan dibiayai daripada akaun semasa, akaun simpanan atau akaun wang elektronik. Ia menggantikan Interoperable Credit Transfer Framework yang dikeluarkan pada Disember 2019, dan terpakai kepada bank, bank Islam, institusi kewangan pembangunan, pengeluar wang elektronik, pengendali sistem pembayaran serta pemeroleh peniaga.

Kesannya di meja kaunter mudah digambarkan. Selepas 30 Jun 2028, satu kod QR standard kebangsaan sudah cukup untuk menerima bayaran daripada mana-mana bank atau dompet yang menyertai infrastruktur dikongsi. Yang hilang ialah kod QR proprietari milik satu penyedia sahaja, bukan DuitNow QR yang dikendalikan PayNet.

Amaran sebelum wang keluar: juruterpil pada separuh pertama 2027

Pada 6 Oktober 2026, pada persidangan jenayah kewangan di Kuala Lumpur, Gabenor Bank Negara Malaysia Dato' Sri Abdul Rasheed Ghaffour mengumumkan bahawa bank dan PayNet sedang membina amaran penipuan peringkat industri. Amaran itu memberi notis kepada pengguna dan bank sementara transaksi masih boleh dihentikan. Juruterpil bersama bank terpilih disasarkan pada separuh pertama 2027 sebelum pelaksanaan lebih luas.

Sebab pendekatan ini diambil terletak pada corak jenayahnya sendiri: kira-kira 95 peratus kes penipuan dalam talian berlaku apabila mangsa diperdaya untuk memindahkan wang sendiri, jadi pemeriksaan biasa sesebuah bank sukar mengesannya. Sektor kewangan menghalang kira-kira RM1.9 bilion cubaan transaksi penipuan pada separuh pertama 2026, melebihi RM1.2 bilion sepanjang 2025. Sejak Oktober 2025, National Fraud Portal yang dijalankan dengan PayNet telah menandakan lebih 1,600 akaun mencurigakan, kebanyakannya berkaitan akaun keldai.

Sebelum amaran itu sampai ke bank anda, dua langkah masih berkesan. Semak nombor akaun penerima di portal Semak Mule PDRM sebelum membuat pemindahan kepada pembeli atau penjual yang baru dikenali, dan hubungi 997, talian Pusat Tindak Balas Penipuan Negara, sebaik sahaja wang dipindahkan. Talian itu beroperasi 24 jam dan panggilan tersebut dianggap sebagai laporan polis.

Skala bayaran QR Malaysia: 3 bilion transaksi pada 2025

Laporan Tahunan 2025 Bank Negara Malaysia meletakkan konteks kepada semua perubahan di atas. Transaksi DuitNow QR berganda kepada tiga bilion sepanjang 2025 berbanding 1.5 bilion pada 2024, dan menjelang akhir 2025 terdapat hampir tiga juta titik DuitNow QR berdaftar di seluruh negara berbanding 2.6 juta pada 2024.

Gambaran lebih besar lagi: 18.4 bilion transaksi e-pembayaran direkodkan pada 2025 berbanding 14.7 bilion pada 2024, bersamaan 538 e-pembayaran bagi setiap penduduk berbanding 432 setahun sebelumnya. Saiz purata transaksi wang elektronik naik kepada RM43 daripada RM33, tanda penggunaannya meluas daripada bayaran pengangkutan dan makanan kepada pembiayaan mikro, pelaburan dana pasaran wang serta takaful mikro.

Perbankan mudah alih mencatat 25 juta pengguna aktif dengan bahagian pasaran 64 peratus, manakala cek terus menyusut kepada 31.4 juta keping, turun 21.3 peratus berbanding 40 juta keping pada 2024. Semua angka ini menjelaskan kenapa satu perubahan kecil pada kadar caj boleh memberi kesan besar apabila tiga bilion transaksi berlaku dalam setahun.

Apa yang berubah pada dompet pengguna bulan ini

Dua pengumuman awal Oktober 2026 menunjukkan arah perkhidmatan dompet digital. Wise menyatakan bahawa mulai 6 Oktober 2026, pengguna di Malaysia antara yang pertama mendapat bayaran QR dalam aplikasinya, meliputi lebih 50 destinasi termasuk PayNow di Singapura, QR Ph di Filipina dan PromptPay di Thailand. Kadar bayaran QR itu 1.2 hingga 2 peratus, jadi perbelanjaan RM1,000 menambah RM12 hingga RM20, belum termasuk kos pertukaran mata wang jika bayaran dibuat dalam mata wang asing. Perkhidmatan eSIM Wise pula meliputi lebih 150 destinasi, dengan pelan boleh disesuaikan untuk Malaysia, Singapura, Indonesia, Thailand dan Vietnam.

Di dalam negara, Vircle memperkenalkan Scan & Pay for Kids supaya kanak-kanak boleh membayar di kedai yang menerima DuitNow QR. Perkhidmatan itu digunakan di lebih 100 sekolah oleh kira-kira 200,000 ibu bapa dan pelajar, dengan had perbelanjaan harian yang boleh ditetapkan mengikut hari dan notis masa nyata kepada ibu bapa. Scan & Pay itu sendiri percuma, tetapi tambah nilai melalui kad kredit dikenakan caj kemudahan satu peratus mulai 15 Oktober 2026, dan promosi pelancaran berlangsung sehingga 31 Oktober 2026 dengan 150 hadiah bernilai keseluruhan RM10,000.

Senarai semak peniaga sebelum 26 Oktober

• ▸ Kira semula harga jualan: pada kadar 0.35 peratus, setiap RM1,000 terimaan QR menanggung kos RM3.50, dan bayaran kad kredit pada 0.60 peratus menjadikannya RM6.
• ▸ Asingkan bayaran kad kredit daripada bayaran akaun dan dompet dalam rekod harian, kerana kedua-duanya dicaj pada kadar berbeza.
• ▸ Tanya pemeroleh kadar penuh, bukan satu angka sahaja: MDR, sewa peranti Sound Box atau terminal, dan bayaran pemasangan.
• ▸ Semak sama ada kadar baharu terpakai pada semua saluran yang anda guna, termasuk terminal kad, Sound Box+, Reflex Mobile dan tent card.
• ▸ Pastikan satu kod DuitNow QR sahaja dipamerkan di kaunter, kerana rangkaian QR tertutup tidak lagi diterima selepas 30 Jun 2028.
• ▸ Simpan penyata bulanan untuk mengesahkan potongan sebenar sepadan dengan kadar yang dijanjikan sebelum menaikkan bayaran kepada pelanggan.

Tarikh yang perlu dicatat

• ▸ 15 Oktober 2026: caj kemudahan satu peratus untuk tambah nilai Vircle melalui kad kredit bermula.
• ▸ 26 Oktober 2026: kadar MDR baharu RHB untuk DuitNow QR berkuat kuasa, 0.35 peratus dan 0.60 peratus.
• ▸ 31 Oktober 2026: promosi pelancaran Vircle tamat, 150 hadiah dengan nilai keseluruhan RM10,000.
• ▸ Separuh pertama 2027: juruterpil amaran penipuan bank dan PayNet di bank terpilih.
• ▸ 30 Jun 2028: rangkaian kod QR proprietari mesti ditamatkan sepenuhnya.

Dua angka menjadi panduan mudah. Caj 0.35 peratus bermakna RM3.50 bagi setiap RM1,000 terimaan melalui akaun atau dompet, dan tiga bilion transaksi DuitNow QR pada 2025 bermakna kod QR bukan lagi saluran tambahan di sesetengah kedai, tetapi kaunter utama. Peniaga yang mengemas kini harga dan rekod sebelum 26 Oktober akan berhadapan penyata pertama dengan lebih tenang daripada yang menunggu tanpa kiraan.